به گزارش پرس وجو نیوز، رئیس سازمان بهزیستی کشور در مراسم افتتاحیه دبیرخانه هماندیشی، کیفیتبخشی و توانمندسازی اولیای فرزندان دارای اختلال طیف اوتیسم در مشهد، با تشریح سیاستهای جدید این سازمان، خانواده را مهمترین محور ارائه خدمات اجتماعی و توانبخشی دانست.
سیدجواد حسینی اظهار کرد: مأموریت سازمان بهزیستی تنها به نگهداری و توانبخشی افراد دارای معلولیت محدود نمیشود و این سازمان در حوزههایی همچون رفاه و سلامت اجتماعی، اشتغال، مسکن، غربالگری، پیشگیری از آسیبهای اجتماعی و ساماندهی کودکان نیز مسئولیت دارد.
وی با اشاره به تعریف ۱۳ چرخش تحولآفرین در سازمان بهزیستی گفت: یکی از مهمترین این تغییرات، حرکت از مؤسسهمحوری به خانوادهمحوری است؛ رویکردی که بر اساس آن تلاش میشود افراد و کودکان تا حد امکان در محیط خانواده باقی بمانند و خدمات مورد نیاز آنها نیز در همین بستر ارائه شود.
افزایش حمایت از خدمات خانوادهمحور
حسینی سرمایهگذاری بر خانواده را سرمایهگذاری برای سلامت و آینده جامعه دانست و افزود: خانواده نقش مهمی در کاهش آسیبهای اجتماعی، فقر و رنج انسانها دارد و به همین دلیل توانمندسازی اعضای خانواده و افزایش ظرفیت مراقبتی آنان در اولویت سیاستهای سازمان بهزیستی قرار گرفته است.
به گفته وی، این رویکرد سه سطح اصلی دارد؛ توانمندسازی افراد دارای معلولیت و افراد در معرض آسیب، توانمندسازی مراقبان غیررسمی از جمله والدین و اعضای خانواده و همچنین حمایت از مراقبان رسمی در مراکز و مؤسسات.
رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به تغییر نحوه تخصیص اعتبارات اظهار کرد: امسال یارانه مراکز آموزش و توانبخشی ۷۰ درصد افزایش یافته، اما رشد ویزیت و خدمات ارائهشده در خانواده به ۱۰۰ درصد رسیده است تا اولویت خانوادهمحوری در برنامهریزی و تخصیص منابع نیز نمود پیدا کند.
وی همچنین از افزایش بودجه سازمان بهزیستی در سال ۱۴۰۵ خبر داد و گفت: بودجه این سازمان به حدود ۱۳۰ همت رسیده و نسبت بودجه بهزیستی به بودجه عمومی کشور به بالاترین میزان در ۴۶ سال گذشته رسیده است. این نسبت در اوج شرایط جنگی به حدود ۲.۴ درصد افزایش یافته که یک رکورد محسوب میشود.
حمایت از خانوادههای دارای فرزند اوتیسم
حسینی با اشاره به فشارهای مضاعفی که خانوادههای دارای فرزند مبتلا به اختلال طیف اوتیسم تحمل میکنند، گفت: برخی از این خانوادهها به دلیل نیاز مستمر فرزندشان به مراقبت، حتی امکان حضور در سفر، زیارت یا مهمانیهای خانوادگی را ندارند.
وی افزود: برای کاهش این فشار، تاکنون ۱۰ مرکز شبانهروزی موقت اوتیسم راهاندازی شده و برنامهریزی شده است که تعداد این مراکز تا پایان سال به ۳۰ مرکز افزایش یابد. این مراکز به خانوادهها امکان میدهند فرزند خود را برای چند ساعت یا مدت بیشتری به مراکز تخصصی بسپارند تا ضمن دریافت خدمات مورد نیاز، والدین نیز بتوانند امور شخصی، خانوادگی و اجتماعی خود را دنبال کنند.
رئیس سازمان بهزیستی کشور همچنین از راهاندازی مراکز روزانه ویژه افراد دارای اوتیسم بالای ۱۴ سال خبر داد و گفت: شیوهنامه این مراکز تدوین و اعتبار لازم نیز تأمین شده است. هدف از ایجاد این مراکز، فراهم کردن امکان ادامه فعالیت شغلی و اجتماعی خانوادهها در کنار دریافت خدمات تخصصی فرزندان است.
افزایش مدارس اوتیسم در خراسان رضوی
حسینی توسعه مدارس ویژه اوتیسم را از دیگر اقدامات سالهای اخیر عنوان کرد و افزود: تعداد مدارس اوتیسم در خراسان رضوی از یک مدرسه به ۱۰ مدرسه افزایش یافته است.
وی همچنین کوچکسازی و روزانهسازی مراکز را از دیگر سیاستهای سازمان بهزیستی دانست و گفت: مؤسسات بزرگ شبانهروزی نمیتوانند بهطور کامل جای خانواده را بگیرند؛ بنابراین باید به سمت مراکز کوچکتر و خانههای حمایتی حرکت کرد تا حتی در صورت نیاز به دریافت خدمات مؤسسهای، شرایط زندگی خانوادگی افراد تا حد امکان حفظ شود.
افزایش حمایتهای مالی از جامعه هدف
رئیس سازمان بهزیستی کشور از افزایش حمایتهای مالی از جامعه هدف این سازمان نیز خبر داد و گفت: امسال ۷۰ درصد به حمایت از مراکز مربوط به افراد دارای معلولیت بینایی و جسمی ـ حرکتی افزوده شده، حق پرستاری ۸۰ درصد افزایش یافته و حمایت از افراد دارای ضایعه نخاعی و افراد دارای اوتیسم نیز ۹۰ درصد رشد داشته است. همچنین درآمد برخی خدمات تا ۱۰۰ درصد افزایش یافته است.
حسینی تأکید کرد خانوادهها باید در سیاستگذاریهای حوزه اوتیسم نقش مستقیم داشته باشند و گفت: تصمیمگیری درباره اوتیسم و ابعاد مختلف زندگی خانوادههای دارای فرزند مبتلا به این اختلال، بدون مشارکت خود خانوادهها امکانپذیر نیست.
مشهد؛ میزبان دبیرخانه ملی اوتیسم
وی با اشاره به انتخاب مشهد بهعنوان محل استقرار دبیرخانه هماندیشی، کیفیتبخشی و توانمندسازی اولیای فرزندان دارای اختلال طیف اوتیسم گفت: ظرفیت بالای نیروی انسانی متخصص، مربیان توانمند، زیرساختهای سختافزاری و ظرفیت موجود در حوزه اوتیسم از دلایل انتخاب مشهد بوده است.
حسینی افزود: این دبیرخانه ماهیت ملی دارد و قرار است در ادامه، زمینه ایجاد دبیرخانههای ملی ـ استانی در مناطق مختلف کشور نیز فراهم شود.
صدای خانوادهها وارد فرآیند تصمیمسازی میشود
مدیرکل بهزیستی خراسان رضوی نیز در این مراسم با تأکید بر ضرورت توجه بیشتر به اختلال طیف اوتیسم گفت: افزایش مراجعه خانوادهها به مراکز بهزیستی و مراکز تخصصی نشاندهنده ضرورت برنامهریزی جدیتر در این حوزه است.
مهدی برجی با اشاره به آمارهای علمی درباره شیوع اوتیسم اظهار کرد: در مطالعات جدید، شیوع این اختلال حدود یک درصد گزارش شده است؛ به این معنا که از هر ۱۰۰ تولد زنده، حدود یک کودک ممکن است در طیف اوتیسم قرار داشته باشد.
وی یکی از مهمترین چالشهای موجود را فاصله میان سن تشخیص اوتیسم در ایران و کشورهای دیگر دانست و گفت: در دنیا تشخیص اوتیسم معمولاً در فاصله ۱۸ ماهگی تا دو سالگی انجام میشود، اما میانگین سن تشخیص در کشور ما حدود چهار تا شش سال است.
برجی تأکید کرد: اوتیسم آزمایش پزشکی یا روش تشخیصی واحدی ندارد و هنوز درمان قطعی و یک روش علمی واحد برای درمان کامل آن در جهان شناخته نشده است؛ با این حال، آموزش، توانبخشی و مداخلات بهنگام میتواند نقش مهمی در افزایش توانمندی افراد دارای اوتیسم داشته باشد.
مدیرکل بهزیستی خراسان رضوی گفت: هدف اصلی از تشکیل دبیرخانه، شنیده شدن صدای خانوادههای دارای فرزند مبتلا به اوتیسم و فراهم کردن زمینه مشارکت آنها در فرآیند تصمیمسازی است.
به گفته برجی، انتخابات نمایندگان والدین در ۳۲ استان کشور برگزار شده و از هر استان یک نماینده انتخاب شده است. همچنین کشور به پنج منطقه شامل شمالغرب، زاگرس، البرز، خلیج فارس و شرق تقسیم شده و خانوادههای منتخب و اثرگذار هر منطقه نیز در این ساختار حضور دارند.
وی افزود: جلسات دبیرخانه بهصورت منظم و ماهانه برگزار خواهد شد و اعضای علمی از مجموعه بهزیستی و دانشگاه علوم پزشکی نیز در آن حضور خواهند داشت تا تجربه خانوادهها و ظرفیت علمی متخصصان در مسیر ارتقای خدمات اوتیسم به کار گرفته شود.
برجی خاطرنشان کرد: انتقال دقیق نیازها و اطلاعات خانوادهها به مسئولان و سیاستگذاران میتواند زمینهساز تصمیمهای دقیقتر و مؤثرتر در سطح کشور و بهبود خدمات به خانوادههای دارای فرزند مبتلا به اختلال طیف اوتیسم باشد.